Esther Eisen
2026-05-05Esther Eisen – Życie i twórczość artystki
Esther Eisen, znana również jako Estera Cygielberg, urodziła się 1 lutego 1929 roku w Łodzi. Była izraelską malarką i poetką pochodzenia polskiego, której twórczość odzwierciedlała zarówno jej osobiste doświadczenia, jak i tragiczną historię, która dotknęła miliony Żydów w czasie II wojny światowej. Jej życie było nieustanną walką o przetrwanie oraz dążeniem do wyrażenia swoich emocji poprzez sztukę.
Wczesne lata i traumatyczne doświadczenia
Esther wychowała się w rodzinie kupieckiej, gdzie jej ojciec, Falik Cygielberg, prowadził interesy. Mieszkała z rodzicami oraz starszym przyrodnim bratem Zachariaszem Salkiem w Łodzi. Z początku ich życie toczyło się w miarę normalnie, aż do momentu, gdy w 1939 roku Niemcy wkroczyli do Polski. W obliczu nadchodzącego zagrożenia ojciec Estery postanowił opuścić Łódź, co dramatycznie wpłynęło na dalsze losy rodziny. Po powrocie do miasta był wielokrotnie szykanowany przez gestapo, co zmusiło rodzinę do życia w ciągłym strachu.
W miarę nasilania się represji, Esther została zmuszona do podejmowania coraz bardziej niebezpiecznych działań. W styczniu 1940 roku jej rodzina została wysiedlona do getta, gdzie warunki były skrajnie trudne. Mieszkali w małym, nieogrzewanym pokoju z krewnymi. W tym czasie Esther zachorowała na odrę i musiała zmagać się z chorobą w obozowych warunkach. Po pewnym czasie wróciła do szkoły, jednak sytuacja finansowa rodziny znacznie się pogorszyła. Aby pomóc rodzicom, po lekcjach pracowała w pracowni kapeluszniczej.
Holokaust i jego konsekwencje
W wyniku brutalnych działań niemieckich okupantów rodzina Eisenów została częściowo zniszczona. Jej brat Zachariasz zmarł z głodu podczas tzw. Wielkiej Szpery w 1942 roku. Matka Esther trafiła do obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem, a ona sama razem z ojcem ukrywała się przed deportacją. Z powodu głodu i epidemii tyfusu musieli ujawnić się i zostali wysłani do Auschwitz-Birkenau. Tam rozdzielono ich podczas selekcji – Esther trafiła do obozu pracy w Bomlitz, a następnie do Bergen-Belsen.
W kwietniu 1945 roku obozowa rzeczywistość stała się jeszcze bardziej dramatyczna, gdy Niemcy próbowali ewakuować więźniów przed nadchodzącym frontem. Z powodu bombardowań wielu ludzi poniosło śmierć, ale Esther udało się uciec z grupy skazanej na zagładę. Po wojnie wróciła do Łodzi jako jedna z nielicznych ocalałych członków swojej rodziny.
Nowe życie w Izraelu
Po zakończeniu II wojny światowej Esther podjęła decyzję o opuszczeniu Polski ze względu na rosnące napięcia antysemickie, które culminowały w pogromie kieleckim w 1946 roku. Dotarła do obozu dla uchodźców DIPIS, gdzie poznała Jakowa Kobe. Para zdecydowała się na wspólne życie i wyjechała do Mandatu Palestyny. Niestety, Jakow zginął podczas wojny o niepodległość Izraela.
Po tych tragicznych wydarzeniach Esther spotkała Romka Ajzena – kolegę z dzieciństwa z Łodzi. Ich związek zaowocował trojgiem dzieci, a Esther zaczęła odnajdywać nowe znaczenie życia poprzez sztukę i literaturę.
Twórczość artystyczna
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).