Szczetnice

Szczetnice – tajemnicze mieszkańcy oceanów

Szczetnice, znane również jako długoryjkowe (Echiura), to fascynująca grupa bezkręgowych zwierząt, które odgrywają ważną rolę w ekosystemach morskich. Choć przez długi czas klasyfikowane w randze typu, współczesne badania coraz częściej zaliczają je do gromady w obrębie pierścienic. Mimo że szczetnice są stosunkowo mało znane, ich różnorodność oraz unikalna budowa anatomiczna czynią je interesującym obiektem badań biologicznych.

Ogólna charakterystyka szczetnic

Do tej pory opisano około 150 gatunków szczetnic, które zamieszkują różnorodne środowiska morskie, zarówno w płytkich wodach przybrzeżnych, jak i na dużych głębokościach oceanicznych. Niektóre z nich zostały znalezione na głębokości ponad 10 tysięcy metrów w Rowie Filipińskim. Szczetnice prowadzą głównie denny tryb życia, często chowając się w mule lub w szczelinach dna morskiego. Ich ciała są niesegmentowane i mają jednolitą wtórną jamę ciała, co odróżnia je od wielu innych bezkręgowców.

Budowa ciała

Szczetnice charakteryzują się różnymi rozmiarami – ich długość może wynosić od 3 do 185 centymetrów, co czyni je jednymi z większych przedstawicieli bezkręgowców. Na przednim końcu ciała znajduje się długi ryjek, który nie może być wciągany. U jego podstawy umiejscowiony jest otwór gębowy, natomiast na końcu tylnym znajduje się otwór odbytowy. Ryjek niekiedy ma rozdwojony koniec i jest pokryty rzęskami, które pomagają w transportowaniu cząsteczek pokarmowych do otworu gębowego.

Ciało szczetnic pokrywa jednowarstwowy nabłonek wydzielający oskórek. Pod tym nabłonkiem znajduje się wór powłokowo-mięśniowy, a wnętrze zwierzęcia zajmuje obszerna jednolita jama ciała. Taki typ budowy ciała jest przystosowaniem do ich specyficznego trybu życia.

Układ pokarmowy

Układ pokarmowy szczetnic składa się z długiego i krętego przewodu jelitowego, który obejmuje jelito przednie, środkowe i tylne. Dzięki krętemu przebiegowi długość jelita może być nawet dziesięciokrotnie większa niż długość samego ciała. Jelito tylne posiada parę uwypukleń – worków odbytowych – które pełnią funkcję zarówno wydalniczą, jak i oddechową. W workach tych znajdują się lejki migawkowe umożliwiające komunikację z jamą ciała oraz ich otwarcia na zewnątrz.

Wydalanie i układ wydalniczy

Szczetnice posiadają trzy rodzaje narządów wydalniczych. W stadium larwalnym mają one protonefrydia, które u dorosłych osobników przekształcają się w bardziej rozwinięte struktury – worki odbytowe. To one odpowiadają za główne funkcje wydalnicze u dorosłych przedstawicieli tego gatunku. U niektórych form można także znaleźć nefromiksje, które leżą w przedniej części ciała i otwierają się na zewnątrz.

Układ krwionośny i nerwowy

Układ krwionośny szczetnic jest stosunkowo prosty. Składa się z naczynia podłużnego przebiegającego nad jelitem grzbietowym oraz dodatkowych naczyń bocznych związanych z ryjkiem. Krew jest pozbawiona koloru i zawiera leukocyty, co wskazuje na prostotę ich układu krążenia.</p

Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).